Het Zevende Bulletin Tweede Wereldoorlog biedt opnieuw interessante bijdragen. J.G. Kikkert beschrijft het hoe de Baltische staten na het verkrijgen van hun onafhankelijkheid in 1918, deze zelfstandigheid opnieuw verloren. Wat is er gebeurd met al die op drift geraakte mensen die tijdens het nazi-bewind huis en haard verloren?
Jean-Philippe van der Zwaluw biedt een inkijkje in de naoorlogse vluchtelingenkampen en beschrijft de problemen waarvoor displaced persons stonden. Van de hand van Laurens Reitsma komt het artikel 'Joden in Litouwen eerste massale slachtoffers van Endlösung'. Het is een aangrijpend verslag over de vernietigende slag die een volk werd toegebracht.
Vernietigend ook was het bombardement op Dresden. Een complete stad werd door dit geallieerde bombardement van de kaart geveegd. J.A.H. Menten schrijft, als een van de weinige overlevenden, een ooggetuigenverslag.
Verder is er aandacht voor het propagandaoffensief van Hitler-Duitsland, van nabij meegemaakt door een volksdansgroep uit Gorssel, een brand met grote gevolgen op de Leusderheide, een artikel van Wim Zaal over Martien Beversluis en buigt René Marres zich over de persoon Hitler zoals Harry Mulisch hem voorstelt. Het Bulletin bevat nog verschillende andere bijdragen.
Gebeurtenissen en verschijnselen uit die tijd, waarin mensen in de naar anarchie groeiende samenleving desperaat poogden te overleven, komen in dit boek indringend aan bod. Niet alleen mobilisatie en agressie, bombardementen en bezetting, maar ook terreur en deportatie, hongersnood en bevrijding.
In zijn jeugd maakte de auteur onder meer de verdelging van zijn geboortestad mee. In een boekje met persoonlijke herinneringen schrijft hij daarover: 'Het was voor mij als kind verbijsterend toen dat stadshart met zijn vloed en gloed van lichtjes en lichtreclames, met zijn bonte verlokkingen in de etalages van winkels en warenhuizen, plotseling spookachtig ineenstortte, eerst in vuur en daarna in duisternis. Weggezonken in een afwisselend stoffige en drabbige puinvlakte, waarin straten ergens begonnen en zomaar ophielden, en kraters van kelders en skeletten van panden het verloren geluk schrijnend onderstreepten'.
Het merendeel van in dit boek bijeengebrachte verhalen verscheen een ruim aantal jaren geleden in de bundels Zwarte confetti, De liefde is onderweg, en Laten we de charleston dansen. Ook de novelle De trein naar Berlijn werd eerder gepubliceerd. Het titelverhaal De vlammende stad verschijnt daarentegen voor de eerste maal in druk.
Talrijke documenten in het familiearchief van de Klamroths vormen de basis van een aangrijpend familieepos over een tijdens het keizerrijk gerespecteerde koopmansfamilie (vergelijkbaar met de Buddenbrooks) die ten tijde van de Weimarrepubliek met de nazi's gelieerd raakt.
Hoewel het naziverleden in de persoon van haar vader pijnlijk, onverdraaglijk dichtbij komt, weet de auteur een bewonderenswaardig, subtiel evenwicht te bewaren tussen emotionele betrokkenheid en historiserende distantie.
Uitmuntend van toon en alom geprezen in de pers markeert Bruhns' bestseller Het land van mijn vader een nieuwe vorm van verwerking van het eigen Duitse oorlogsleed. Een die niet wil veroordelen noch vergoelijken maar begrijpen.
Met oog voor detail en gevoel voor nuance brengt Wibke Bruhns een belangrijk stuk Duitse geschiedenis indrukwekkend dichtbij. In de gestalte van een familie en een mens, haar vader.
Oorspronkelijke titel: Meines Vaters Land Vertaler: Hans Driessen
In deze meeslepende reconstructie onderzoekt de auteur de grote menselijke en militaire vragen. Waarom hebben de Geallieerden de oorlog niet gewonnen in 1944, toen ze veel sterker waren dan Duitsland? Waarom hadden de Russen de beste generaals? Hoe was het om te vechten in het Engelse, Amerikaanse, Duitse en Sovjet-leger?
De slag om Duitsland omvat het lot van meer dan honderd miljoen mensen, jong en oud, mannen en vrouwen. Op basis van zijn omvangrijke research geeft de auteur tal van nieuwe en belangwekkende inzichten over de invloed die de grote historische gebeurtenissen hadden op de levens van gewone soldaten en burgers.
Oorspronkelijke titel: Armageddon. The Battle for Germany 1944-45 Vertalers: Fred Hendriks en Bookmakers
De bevrijding bevat meer dan 30 facsimile's van zeldzame documenten die de tekst van het boek tot leven brengen. De lezer kan deze gedenkwaardige periode uit de geschedenis nu zelf beleven aan de hand van originele kaarten, dagboeken, brieven, geheime documenten en memo's, propagandamateriaal, affiches en logboeken die bewaard worden in het Imperial War Museum in Londen en andere verzamelingen in de hele wereld. Veel van deze memorabilia zijn nog niet eerder openbaar gemaakt.
Inclusief de (Engelstalige) audio-Cd We fought in Europe van 72 minuten met getuigenissen van veteranen
Vertaler: Rob Hartmans
Doos,
Ook toen Hitler enkele Europese landen de oorlog verklaarde, bleven haar ouders aanhangers van het nazi-regime. in dit boek beschrijft Hunt het dagelijks leven van haar gewone kinderjaren op een ongewone plaats, in een ongewone tijd.
Op schoot bij Hitler is geen verontschuldiging. Hoewel Hunt meer sympathie is gaan voelen voor haar ouders - die zichzelf zagen als eerlijke, hardwerkende, keurige mensen -, heeft ze hun niet volledig vergeven dat ze willige, zij het onwetende handlangers van Hitler waren geworden.
Als kind had Hunt geen keus voor de plaats waar en de manier waarop ze opgroeide; als volwassene biedt ze ons een opmerkelijk inzicht in een verleden dat gemakkelijker zou zijn als het vergeten was. Op schoot bij Hitler is een eerlijke, vaak ontluisterende, persoonlijke herinnering aan een jeugd omringd door nazi-leiders en hun families.
Gedreven door vaderlandse liefde trad Anton Mussert naar voren om Nederland te `redden' . In de vaste overtuiging dat het Mussert of Moskou was, richtte hij in 1931 de NSB op als dam tegen het rode gevaar. Daaraan waren al heel wat kleine al dan niet concreet fascistoïde partijtjes vooraf gegaan maar Mussert kreeg er de wind onder.
Toen de bezetting een feit was geworden meende hij alweer tot heil van het volk een politiek van vriendschap met de Duitsers te moeten voeren al had hij de nodige reserves tegen hen wat onder meer hier uit blijkt dat hij Hitler niet zijn geheim openbaarde. Een vinding waarmee deze mogelijkerwijze een succesvolle invasie in Engeland had kunnen uitvoeren. Als apotheose van zijn rol als redder in de nood geloofde hij tenslotte dat zijn executie een verzoenend sterven kon zijn dat de kloof tussen de NSB-ers en de rest van het Nederlandse volk zou dichten.
Jan Meyers is de auteur van dit boek dat nu met aanzienlijke aanvulling van nieuwe gegevens door ons wordt herdrukt en uitgebracht in de serie biografieën onder redactie van Martin Ros.
Lange tijd werd Eichmann gezien als de verpersoonlijking van de 'banaliteit van het kwaad': een nauwgezette, ambtelijke uitvoerder van orders van hogerhand David Cesarini geeft Eichmann een gezicht cn laat zicn dat de kille bureaucraat veel sterker en actiever betrokken was bij de vernietiging van de joden in Europa dan tot nu toe werd aangenomen. Daarbij maakt hij gebruik van tot nu geheim gebleven bronnen, zoals Eichmanns autobiografie die in handen is van zijn zoon. Ook sprak hij met talloze mensen die Eichmann hebben gekend, onder wie het Duitse echtpaar dat hem onderdak bood in de jaren na de oorlog.
De auteur: David Cesarini is hoogleraar joodse geschiedenis en cultuur aan de universiteit van Southampton en directeur van de beroemde Wiener Library in Londen. Eerder verscheen van zijn hand Holocaust Without End.
Oorspronkelijke titel: Eichmann Uncovered
In Auschwitz analyseert Rees de mentaliteit en de motieven van de belangrijkste nazi-strategen en laat hij daders van de meest afschuwelijke misdaden jegens de mensheid aan het woord. In dit boek komen ook tot nu toe minder bekende feiten aan het licht: van het bestaan van een bordeel in Auschwitz tot de algemene corruptie die het kamp beheerste. Bovendien wist Rees beslag te leggen op filmmateriaal uit recent geopende Russische archieven. Met behulp van al deze beelden en gegevens stelt Rees in dit boek op opzienbarende en indrukwekkende wijze alle tot nu toe gangbare meningen over Auschwitz ter discussie.
De inleidingen zijn geschreven door gerenommeerde geschiedschrijvers van de Tweede Wereldoorlog. Ter wille van de overzichtelijkheid is de tekst opgesplitst in korte hoofdstukken. Het resultaat is een indrukwekkend en beeldend relaas van Nederland (en Nederlands-Indië) in de Tweede Wereldoorlog. Deze tweedelige publicatie is wetenschappelijk verantwoord, maar door het beeldverhaal en de beknopte, heldere teksten is het goed leesbaar voor een breed publiek.
6,7 kg Gebonden,
De Nijmegenaar Bart Janssen begon ruim tien jaar geleden nabestaanden van de slachtoffers en ooggetuigen van de ramp te ondervragen over wat zij hebben gezien en beleefd. In dit boek zijn ruim 400 ooggetuigenverslagen samengebracht. Zij vormen een waar gedenkteken in boekvorm voor de slachtoffers en een ongekend rijke oral history-bron over het dagelijks leven in de binnenstad voor de oorlog. De verslagen zijn aangevuld met een lijst van de slachtoffers en een inleidende beschouwing over de redenen en gevolgen van het bombardement.
Gebonden,
Niet veel later, in de oorlog, leed Jacqueline onder de vervolging van de joden. Maar juist doordat ze naar het Joods Lyceum moest, ontmoette ze er Anne Frank, met wie ze snel de beste maatjes werd. Ze maakten samen huiswerk, roddelden er wat af, vooral natuurlijk over jongens. Anne deed er verslag van in haar dagboek, waar Jacqueline Jopie wordt genoemd.
Zelf ontsnapte ze aan deportatie. met doortastend optreden wist haar moeder in 1942, met een verwijzing naar haar katholieke achtergrond, de inschrijving bij de Joodse Gemeente ongedaan te maken en daarmee de registratie als jood bij de bezetter - en nu gold ook Jacqueline plotseling weer als niet-joods. Een ontwikkeling ten, goede, ditmaal, maar langzamerhand kreeg ze het gevoel dat ze overal tussenin zat, dat ze nergens bij hoorde. Een gevoel dat haar niet meer zou verlaten.
Over Olga Tsjechova hebben vele geruchten de ronde gedaan: ze is lang een opvallende voetnoot geweest in boeken over Hitler of Stalin. Moedig, jong, naïef en mooi, werd zij uiteindelijk een van de bekendste actrices en avonturiersters van haar tijd. Ze trouwde in 1914 met een neef van Anton Tsjechov, maar ontvluchtte Moskou en haar huwelijk in 1920.
Ze kwam berooid aan in Berlijn, en werd daar Hitlers favoriete filmster – hij stuurde haar kerstcadeautjes met handgeschreven briefjes –, Goebbels' protégee, was een geheim agente van Stalin en Beria, en later mogelijk ook de minnares van het hoofd van de Sovjet- inlichtingendienst. Zij hield contact met haar broer, Lev Knipper, een componist die zich op zijn beurt gedwongen zag te werken als spion.
Met deze dramatische familiegeschiedenis, die tegelijk een fascinerend spionageverhaal is, maakt Antony Beevor duidelijk hoe mensen zich staande hielden onder de enorme druk van totalitaire regimes: met een mengeling van moed, idealisme, angst, zelfopoffering, opportunisme en verraad.
Vertaler: Dons Reerink
'Dit is een uiterst leesbaar en nauwgezet boek, dat je tussentijds met moeite opzij legt en aan het eind met spijt.' - The Daily Telegraph
'Een fascinerende historische reconstructie.' - The Wall Street Journal
Vertaler: Paul Syrier
Nederland had misschien de oorlog wel willen negeren, maar de oorlog negeerde Nederland niet. Voor het Duitse keizerrijk was ons land de belangrijkste luchtpijp voor de handel, voor de Britten de zwakke schakel in hun economische zeeblokkade. Het neutrale Nederland speelde daarom een essentiële rol in Duitse en Britse oorlogsstrategie. Vier jaar lang moest de Nederlandse regering zich verweren tegen de diplomatieke druk van de ene partij zonder de andere te bevoordelen, want een neutrale natie heeft geen bondgenoten.
In Herdruk! ±01 Jan 2013
Het boek bij de nieuwe film van de regisseur van Le fabuleux destin d’Amélie Poulain (A very long engagement) Het ontroerende verhaal van de Bretoense Mathilde en haar verloofde, die naar de loopgraven van de Eerste Wereldoorlog wordt gestuurd Het boek brengt het verhaal achter de schermen, met foto’s van op de set en beelden uit de film Vol boeiende achtergrondinformatie over de Eerste Wereldoorlog in een heel aparte vormgeving Met een voorwoord van Piet Chielens, coördinator van het In Flanders’ Fields Museum in Ieper
De geschiedenis van de holocaust wordt vaak geassocieerd met het vernietigingskamp Auschwitz-Birkenau en de gaskamers. Maar de Endlösung heeft meer aspecten: het stelselmatig administratief en juridisch degraderen en dehumaniseren van joden, het beroven van bezittingen, het exploiteren als slaven, het laten verhongeren en verkommeren in de getto's, de onbeschaamde en openlijke executies van de SS-Einsatzgruppen, de gaswagens, de onmenselijke concentratiekampen, de vernietigingskampen, het sadistische geweld en de brute moorden. Joden waren vogelvrij!
Er is veel geschreven over de jodenvervolging en de antwoorden zullen altijd onbevredigend zijn. Dieter Pohl is erin geslaagd dit omvangrijke onderwerp bondig en op heldere wijze te beschrijven. Op erudiete en compacte wijze stelt Pohl alle thema's van de shoah aan de orde. Holocaust is een ideale inleiding in de complexe geschiedenis van de jodenvervolging, gebaseerd op de meest recente geschiedschrijving.
De auteur: Dr. Dieter Pohl is wetenschappelijk medewerker aan het Institut für Zeitgeschichte in München. Hij heeft vele publicaties over de holocaust en de terreur van de SS op zijn naam staan.
Luc de Vos plaatst kleine feiten en grote gebeurtenissen in een ketting van oorzaak en gevolg. Van de start van de blitzkrieg in Polen op 1 september 1939 tot de overgave van Japan in Tokyo Bay op 2 september 1945. Het militaire gebeuren staat centraal: aanvallen te land, te lucht en te water, verdedigingsstrategieën, afleidingsmanoeuvres, sleutelpersonen en -momenten, miljoenen slachtoffers... Speciale aandacht gaat naar België: de opstelling achter het Albertkanaal, de artilleriestelling op het fort Eben Emael, de strijd om de Ardennen, de KW-linie, de ultieme slag aan de Leie en, na een lange bezetting, de bevrijding.
Dit synthesewerk geeft inzicht in wat zestig jaar geleden gebeurde. Een overrompelend verhaal van de strijd tegen het totalitarisme. Unieke foto's laten de werkelijkheid van de oorlog zien. Duidelijke kaartjes tonen stap voor stap de militaire zetten.
Hoe Het Auschwitz Album is gevonden en bewaard gebleven is ook een opmerkelijk verhaal. De achttienjarige Lili Jacob was afkomstig uit dit transport. Tijdens de selectie op het perron werd ze van haar ouders gescheiden en werd ze bij de arbeidsgeschikten ingedeeld. De rest van haar familie werd vergast. Lili werd later overgeplaatst naar een satellietkamp van Gross-Rosen en vervolgens naar Dora-Mittelbau. Besmet met typhus werd ze bevrijd door de Amerikanen. Op zoek naar warme kleren vond ze het album in de verlaten SS-barakken. Toen ze het album opensloeg zag ze haar familie en zichzelf op enkele foto's. Het waren foto's van het transport waarmee zij en haar familie naar Birkenau waren gedeporteerd.
Lili Jacob heeft dit waardevolle fotoalbum geschonken aan Yad Vashem, The Holocaust Martyrs' and Heroes' Remembrance Authority in Jeruzalem. Het Auschwitz Album wordt ingeleid door deskundigen van het Auschwitz-Birkenau State Museum in Oswiecim (Polen) en Yad Vashem.
Deze dag wordt de stad fataal. Vanaf tien uur 's avonds bombarderen de Engelse Lancasters onophoudelijk de tot dan toe gespaarde stad. De volgende dag maken de Amerikanen het karwei af. Van die prachtige, monumentale stad aan de Elbe blijft hoegenaamd niets over. Tienduizenden mensen komen om het leven.
Waarom dit bombardement? Welke orders waren er gegeven, en door wie? Hoe verliep het bombardement? Was dit ethisch gerechtvaardigd? Frederick Taylor ontrafelt op meeslepende wijze de achtergronden van deze verschrikkelijke gebeurtenis. Niet in de laatste plaats maken de getuigenissen van de inwoners van Dresden dit boek tot een ongehoord aangrijpend verhaal.
Nadat er in romans (o.a. in Vonneguts Slaughterhouse Five en Mulisch' Het stenen bruidsbed) al herhaaldelijk aandacht aan het drama van Dresden was besteed, is Dresden het eerste non-fictieboek dat alle aspecten van het bombardement op deze grote cultuurstad belicht. Mede doordat er sinds de val van het Oost-Duitse regime belangrijke bronnen beschikbaar zijn gekomen, markeert dit boek de eerste heroverweging sinds vele jaren van een gebeurtenis die een synoniem is geworden van de verschrikkingen van luchtbombardementen.
Vertaler: Ulirca Yland
Hornes klassieke boek is een diep ontroerende studie over de slag en de mannen die er vochten. Het laat zien dat Verdun een sleutel is tot het begrijpen van de Eerste Wereldoorlog: van de gedachten van de leiders, de tradities die hen bonden en de wereld die hen hun gang liet gaan.
De pers: 'Verdun was de bloedigste veldslag in de geschiedenis. De prijs van de eer is het ultieme boek over dit onderwerp.' - The Sunday Times
Oorspronkelijke titel: The Price of Glory
Alan Kaufman groeide op in the Bronx als zoon van een joodse moeder die de Holocaust overleefd had. Levend in de schaduw van zijn moeders demonen, zweert hij nooit slachtoffer te worden zoals zij. Hij wil een 'gewone, Amerikaanse jongen' zijn.
Zijn odyssee voert hem via een Kibboets en het Israëlische leger terug naar de straten van New York. Hier lijkt hij gedoemd weg te zinken in alcoholisme en dakloosheid. De demonen uit het verleden blijven hem achtervolgen.
Als hij begin jaren negentig als gevierd joods dichter gevraagd wordt op te treden in Duitsland komt zijn zoektocht tot een climax.
De auteur: Alan Kaufman is dichter en een van de drijvende krachten achter de Spoken Word-beweging. Begin jaren negentig introduceerde hij de Slam-Poetry in Europa. Hij is de samensteller van The Outlaw Bible of American Poetry. Critici vergelijken zijn werk met dat van Walt Whitman en Jack Kerouac. Jodenjong is zijn veelgeprezen prozadebuut.
Oorspronkelijke titel: Jew Boy Vertaler: Bonella van Beusekom
Op een koude ochtend in december 1944 probeerde een peloton van achttien man onder het commando van de twintigjarige luitenant Lyle Bouck zich wanhopig warm te houden in hun schuttersputjes, diep ingegraven in de Ardenner bossen. Plotseling werd de ochtendstilte verbroken door een hevig artilleriebombardement en het gevreesde geluid van naderende tanks.
Hitler had zijn stoutmoedige en riskante offensief tegen de geallieerden gestart, zijn laatste gok, en het kleine Amerikaanse peloton werd geconfronteerd met de hoofdmacht van de Duitse aanval.
Hoewel ze sterk in de minderheid waren, weerstonden zij drie Duitse aanvallen in een vernietigende, 24 uur durende slag, doodden ze meer dan 500 Duitse soldaten en verdedigden ze een strategisch belangrijke heuvel. Slechts toen hun munitie opraakte, gaven zij zich over aan de vijand. Als krijgsgevangenen ondergingen Boucks mannen een beproeving die erger was dan het slagveld. Wonderlijk genoeg overleefden ze in gevangenschap van schietgrage Duitse bewakers, geallieerde bomaanvallen en een klein dagrantsoen.
Oorspronkelijke titel: The Longest Winter Vertaler: Jeroen Roovers
Het gaat hierbij om de bijdrage van Marjet Brolsma, die cultuurgeschiedenis en journalistiek studeerde aan de Rijksuniversiteit van Groningen. In haar bijdrage staat zij stil bij het 'Duitslandbeeld' van het links-burgelijke tijdschrift De Amsterdammer in de periode 1914-1918.
Pauline van Heeckeren studeerde contemporaine geschiedenis aan de Universiteit van Leiden en onderzocht de rol van de psychiatrie aan Duitse zijde ten tijde van de Eerste Wereldoorlog. Interessant hierbij zijn bovenal de verschillende motieven achter de behandelmethoden en plaatste deze in historisch perspectief.
Deel 6 is een waardevolle aanvulling op deze serie over de Eerste Wereldoorlog.
'Eens zal deze verschrikkelijke oorlog toch wel aflopen, eens zullen wij toch weer mensen en niet alleen joden zijn,' schrijft Anne Frank op 9 april 1944 in haar dagboek. Op dat moment zijn bijna 100.000 van de 140.000 joodse inwoners van Nederland weggevoerd naar de concentratie- en vernietigingskampen.
Het lezen van het dagboek van Anne Frank brengt de realiteit van de jodenvervolging heel dichtbij. Dat maakt het begrijpelijk dat veel mensen de schuilplaats willen zien waar Anne haar dagboek schreef. Daardoor is de paradoxale situatie ontstaan dat honderdduizenden mensen per jaar een van de meest verborgen en geheime plekken van Amsterdam willen bezoeken.
Dit prachtige fotoboek volgt de route door het Anne Frank Huis. De lezer maakt een tocht terug in de tijd. In elke ruimte geven citaten uit Annes dagboek een indruk van wat daar gebeurde. De bezoekers treffen er sporen aan van de onderduikers, maar ook van de vier medewerkers van Otto Frank die zoveel hebben gedaan om de acht onderduikers te helpen.
Het boek bevat vele prachtige foto's in kleur en in zwart-wit, die tezamen een beeld geven van de plek die symbool is geworden voor een van de onbegrijpelijkste gruwelen uit de moderne geschiedenis.
'Eén enkele Anne Frank ontroert ons meer dan de ontelbaren die net zo leden als zij, maar wier beeld in de schaduw is gebleven. Misschien moet dat ook zo zijn: als we het leed van alle mensen moesten en konden meelijden, zouden we niet kunnen leven.' - Primo Levi
Forografie: E. van Rootselaar
Gebonden, 2kg,
Mede op basis van nieuw onderzoek ontvouwt Richard Evans in het eerste deel van deze trilogie de wijze waarop een stabiel en modern land Europa naar een morele, fysieke en culturele ondergang leidde. Overtuigend en helder laat de auteur zien hoe Duitsland werd verscheurd door de erfenis van het verleden: de Eerste Wereldoorlog, de Vrede van Versailles, hyperinflatie en de Grote Depressie.
De trilogie Het Derde Rijk wordt het ijkpunt voor alle andere boeken over de geschiedschrijving van het Derde Rijk. Deel 1 maakt dat wij onze ideeën over de opkomst van het nazisme zullen moeten bijstellen.
Vertaler: S. Oskam
Gebonden, 729 pagina's
De oorlog onder water in de eerste Wereldoorlog is een van de aangrijpendste en griezeligste hoofdstukken van de tragedie 1914-1918. Niet alleen vanwege het onnoemelijke leed dat daardoor veroorzaakt werd, maar vooral ook vanwege de politieke consequenties.
In dit boek buigen een aantal Eerste Wereldoorlog experts zich over de rol van de ijzeren doodskist in de oorlog. Er wordt niet alleen een algemeen beeld gegeven van de strijd, er wordt ook thematisch verder gekeken: de invloed van de U-Boot up de diplomatie, de rol die het Duitse onbeperkte duikbootoffensief speelde binnen de grote strategie, de reactie hierop van de Geallieerden, en vooral de Verenigde Staten, die uiteindelijk in de oorlog zouden ingrijpen. Ook komen de memoires van U-Bootcommandanten aan bod.
Dit boek is een mooie aanvulling op de serie De grote oorlog, kroniek 1914-1918.
Omdat de Nederlandse soldaten behalve met Duitsers niet ook met wilde dieren te maken wilden hebben, besloten ze dat Ouwehands roofdieren eraan moesten geloven. Met bloedend hart bracht directeur Cornelis Ouwehand zelf het vonnis ten uitvoer. Alleen de ijsberen - een moeder met twee kleintjes - wist hij in veiligheid te brengen.
Het grootste deel van de dierentuin werd in de meidagen van 1940 verwoest. Na de capitulatie begon Ouwehand zijn tuin te herstellen. Maar toen in 1944 de geallieerde legers naderden, waren het de Duitse militairen die de nieuw verworven roofdieren wilden afschieten en de andere dieren slachten ter consumptie. Om zo veel mogelijk dieren te redden trokken de verzorgers met een hele karavaan dieren de bossen van Veenendaal in (de vergelijking met de Ark van Noach is op haar plaats). Aan het eind van de oorlog bleek een flink aantal de gevechten te hebben overleefd en kon Ouwehand voor de derde keer zijn park opbouwen.
De auteur: Robert Jan de Boer (1962) werkt als programmamaker voor Ivo Niehe Producties. Hij studeerde geschiedenis aan de Universiteit van Amsterdam.
Na de heruitgave van Grebbelinie en De slag om de residentie, alsmede de Opmars naar Rotterdam is nu de strijd om Limburg aan de beurt. Ook hier laat Brongers weer met oog voor detail de krijgshandelingen de revue passeren.
Dit boek geldt als een naslagwerk voor de verwikkelingen in de meidagen in deze regio en zal wederom op warme belangstelling mogen rekenen. Het is goed dat er steeds weer opnieuw aandacht is voor de inspanningen en ervaringen van die Nederlandse militairen die hun leven voor ons in de waagschaal hebben gesteld.
De geschiedenis is een interessant verhaal, van politieke ambitie en grote tegenslagen. Zeker na de Paasopstand van 1916 werd het voor de Ierse vrijwilligers in het Britse leger nog moeilijker hun schismatieke weg af te leggen. De soldaten behielden ondanks tegenslagen hun grote mate aan saamhorigheid alsmede hun discipline.
Veel opgepakten werden per kolenschuit vervoerd, een zware en lange tocht vol ontberingen. Via Kampen reisden ze door naar plaatsen in oostelijk Nederland, of verdwenen ze rechtstreeks de Duitse grens over, met onbekende bestemming. Weken, maar vaker nog maanden verbleven ze in kampen. Daar leden ze honger, maakten bombardementen mee en zaten al snel onder de luizen die een verschrikkelijke jeuk veroorzaakten.
Een groot deel van de Hagenaars belandde in het beruchte kamp Rees, waar tussen december 1944 en eind maart 1945 één op de tien Nederlandse kampbewoners, driehonderd mannen, om het leven kwam.
In Operatie 'sneeuwvlok' beschrijft Reinold Vugs wat de mannen uit Den Haag moesten doorstaan, onzeker over hun eigen lot en dat van de achterblijvers. De Haagse oorlogsjaren, de razzia's elders, de mannenroof in Den Haag, de barre tocht naar het oosten, het verblijf in de kampen en de ontvangst na de bevrijding. Aan de hand van archiefmateriaal en indringende gesprekken met mannen die het hebben meegemaakt en kunnen navertellen, wordt de geschiedenis van de Haagse razzia tot leven gewekt.
De auteur J.J. Voskuil, van wiens nog ongepubliceerde dagboekfragmenten Vugs gebruik mocht maken, noteerde toen hij als achttienjarige thuis onder de grond ondergedoken zat: 'Om de tijd te doden losten we in het donker wiskundesommen op, gingen pissen in het hoekje dat daarvoor bestemd was en wachtten'. 'Ze hebben ons onze jeugd afgenomen,' is de hartenkreet die vaak klonk tijdens de vele gesprekken.
Ruim twintig mannen en vrouwen ontmoeten - of verliezen - hun grote liefde tijdens de Tweede Wereldoorlog. Hun geschiedenissen laten zien hoe mensen in moeilijke omstandigheden weten te overleven. En hoe gevoelens alles kunnen doorbreken - want wat zijn 'goed' en 'fout' in de liefde? 'Niets!' vond Annie, maar ze belandde wel in een opvoedingsgesticht. Vaak vertellen de geïnterviewden hun verhaal voor het eerst: het was te pijnlijk, maar het verstrijken van de tijd zorgde ervoor dat ze het ná hun tachtigste toch nog konden.
De Eerste Wereldoorlog raakte het hart van het moderne Europese leven en was een symptoom van een bestaanscrisis in de Europese beschaving. Buitenlandse cultuurhistorici bestuderen al geruime tijd de invloed van deze eerste totale oorlog op de Europese samenleving en cultuur. De betekenis van deze oorlog voor de Nederlandse cultuur is echter vrijwel onontgonnen terrein.
Deze bundel laat zien dat de Eerste Wereldoorlog – net als elders in Europa – ook voor Nederland in de jaren 1914 tot 1940 een crisiservaring is geweest. Cultuurhistorici uit binnen- en buitenland werken deze stelling uit. Ingeleid door Madelon de Keizer, presenteert deze bundel grondleggende, nieuwe interpretaties van de hand van Frits Boterman, Marianne Vogel, Marlite Halberstma, H.J. Dorleijn, H.W. van den Berg en George Harinck. Deze inzichten worden uitgewerkt in een groot aantal boeiende, kleinere studies die samen een nieuw beeld schetsen van Nederland en de moderniteit.
In dit bijzonder verontrustende boek onderzoekt Kershaw deze fundamentele vraag. Centraal staat Lord Londonderry: neef van Churchill, patriot, als minister verantwoordelijk voor de RAF.
Het sluiten van vriendschap met Hitler, tegen elke prijs, zag hij als het beste antwoord op de opkomst van Hitler en het nazisme. Londonderry's houding roept fundamentele vragen op over de rol van Engeland in de jaren dertig. Zou het mogelijk geweest zijn Hitler van weer een Europese oorlog af te houden?
De auteur: Ian Kershaw is hoogleraar moderne geschiedenis aan de University of Sheffield en geldt als een van 's werelds meest prominente onderzoekers van nazi-Duitsland.
Oorspronkelijke titel: Making friends with Hitler - Lord Londonderry, the Nazis and the road to war Vertaler: Jaap de Berg
Langs de smalle strook die eens het westelijk front vormde, van Nieuwpoort aan het Kanaal tot Pfetterhouse aan de Zwitserse grens, herinneren honderden begraafplaatsen, kleine ontroerende en gigantische pompeuze monumenten, prestigieuze musea en persoonlijke verzamelingen in boerenschuren, aan vier jaar dood en verderf, aan de grote geschiedenis van blunderende generaals en de kleine geschiedenis van de poilu, Tommy of Frontschwein. In het landschap zijn de littekens nog zichtbaar: met water gevulde kraters, roestig prikkeldraad in ingestorte loopgraven, wegzakkende, met mos begroeide bunkers. En aan de rand van de omgeploegde velden liggen bijna nonchalant opgestapelde granaten als een wel zeer verlate oogst van lood en staal.
Fotografie: Marius van Leeuwen
En juist deze vriendschap zorgde ervoor dat Jacqueline van Maarsen, die zich de eerste tientallen jaren na de oorlog niet bekendmaakte als vroegere vriendin, toch in de openbaarheid trad, om halve waarheden en vervalsingen in verband met Anne te ontmaskeren en haar erfenis in zijn waarde te laten. Nu en dan werkt ze daartoe samen met de Anne Frank Stichting - maar als ze vindt dat het moet, en soms moet het, neemt ze afstand van wat de Stichting zegt en doet.
Jacqueline van Maarsen besteedt ook nu weer uitvoerig aandacht aan de allesoverheersende figuur in haar leven, haar Franse moeder, en de perikelen rond haar erfenis.
De erflaters is een belangrijk document voor onze kennis van Anne Frank en alles wat er later met en om haar dagboeken is gebeurd - en een bewogen portret van een roerig vrouwenleven in de twintigste eeuw.
Zestig jaar na dato vraagt Van Breen zich af welke bedoelingen de Duitsers hadden met deze bijna militaire opleiding. Voor de wederopbouw van het verwoeste vaderland? Of waren zij van plan de Nederlandse arbeidsmannen in te zetten voor hun oorlog, zoals met de 'Reichs Arbeitsdienst' het geval was?
Van Breen legt deze vraag voor aan het NIOD en keert met veel aantekeningen en een stapel dossiers huiswaarts. Op een regenachtige decemberdag raakt hij gegrepen door de historie waar hij zelf deel van uitmaakt: namen, herkenbare situaties, kadaverdiscipline en het alomtegenwoordige nationaal-socialisme.
De dossiers, persoonlijke impressies van lotgenoten en eigen ervaringen vormen de basis voor De Nederlandsche Arbeidsdienst 1940-1945. Voor het eerst wordt in dit boek het ontstaan, de opkomst en ondergang van de NAD volledig in beeld gebracht. Een belangwekkend historisch naslagwerk, maar ook een persoonlijk document dat de ervaringen achter de feiten belicht.
In beide gevallen werden ver achter de verdedigers luchtlandingstroepen neergelaten om een reeks belangrijke bruggen te veroveren en vast te houden, tot snel oprukkende pantsereenheden hen hadden bereikt. In beide gevallen was het de bedoeling om in de kortst mogelijke tijd een beslissing te forceren. In 1944 liep dat mis door het Britse echec bij de verst verwijderde brug, die te Arnhem. In 1940 vreesden de Duitsers een mislukking van hun schema toen Rotterdam een brug te ver dreigde te worden.. Een tegenslag, die zij door het beruchte bombardement op de havenstad meenden te moeten voorkomen.
In de eerste drie oorlogsdagen waren Noord-Brabant en het gebied tussen Rotterdam en Moerdijk nog gescheiden strijdtonelen.
Aan de hand van vele Nederlandse en Duitse ooggetuigen wordt in Deel 1 de overval in het gebied van Rotterdam tot Moerdijk beschreven met de daarop volgende strijd, tot het moment dat de eerste Duitsers de Moerdijkbruggen bereikten.
Verstoorde vrede brengt dit alles indringend in beeld. Het boek bevat zo'n driehonderd foto's en andere illustraties, waarvan de meeste na 1918 nooit meer zijn gepubliceerd. Ze zijn afkomstig uit verschillende archieven en uit geïllustreerde tijdschriften uit de periode 1914-1918.
Wie al die beelden voor het eerst bekijkt, begint enig besef te krijgen van de continuïteit in onze geschiedenis. De interneringskampen, de stijl van de proclamaties, distributiebonnen, de jacht op brandstof, de zwakheid van het leger - in sommige opzichten lijkt de periode van de Eerste Wereldoorlog verrassend op die van de Tweede. Niet alles in die zo veel beter gedocumenteerde tijd was nieuw.
De samenstellers: Samenstellers dr. Anne Doedens & Liek Mulder zijn historici, Ze bezorgden eerder De memoires van Hendrik Breton ofwel de keerzijde van de VOC
Zij interviewden uitgebreid veteranen uit Groot-Brittannië, Duitsland, de Verenigde Staten, Australië en Canada over hun dagelijkse ervaringen aan en achter het front. Dit archiefmateriaal is in zijn soort een van het belangrijkste ter wereld en biedt een uniek inzicht in het leven tijdens de Grote Oorlog.
Alle getuigenissen werden vastgelegd op band. Sommige van deze banden, die de vergeten stemmen van een inmiddels vrijwel uitgestorven generatie bevatten, lagen vervolgens decennialang ongebruikt op de plank. Ruim dertig jaar later besloot historicus Max Arthur honderden uren in het archief te gaan zitten, alle tapes te beluisteren en een selectie te maken voor dit boek. Hij creëerde daarmee een opmerkelijke en nieuwe mijlpaal in de geschiedschrijving van de Grote Oorlog.
Vertaler: J. de Keyser
Het Ondergrond Leger werd bloedig door Wehrmacht en SS neergeslagen, terwijl de Geallieerden werkeloos toezagen. Mede aan de hand van vele, indringende ooggetuigenverslagen, confronteert de gerenommeerde britse historicus Norman Davies de lezer met het tragische lot van de Polen in 1944. Dit is het boek waarin een van de belangrijkste episodes uit de europese geschiedenis, de Opstand van Warschau, eindelijk recht wordt gedaan.
Vertalers: A. Bais , T. Mulder , J. Wynsen
On March 1945 Anne Frank died in the concentration camp Bergen-Belsen. Her father Otto Frank did survive and after the war her diary was published as one of the most touching accounts of a Jewish girl, hidden away waiting for freedom, during the second World War.
Meer boeken over oorlog en oorlogsgeschiedenis kunt u in onze boekenkast vinden
